Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Πανοραμική Θέα του Πάρκου Andre Citroen
Πανοραμική Θέα του Πάρκου Andre Citroen

Ο Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen

Ο σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen ή ορθότερα η απόπειρα προσέγγισης των σχεδιαστικών ερεισμάτων και στοιχείων του, αποτελεί το βασικό θέμα του δεύτερου στην σειρά άρθρου – μιας σειράς που είναι αφιερωμένη στην παρουσίαση αυτού του ιδιαίτερου πράσινου χώρου του Παρισιού.

Το έργο δημιουργήθηκε στην θέση των παλαιού εργοστασίου της αυτοκινητοβιομηχανίας Citroen, το οποίο είχε εξ ολοκλήρου κατεδαφιστεί.

Οι δύο αρχιτεκτονικές ομάδες που το ανέλαβαν είχαν ως επικεφαλείς τους Alain Provost και Gilles Clement. Η συνεργασία τους στηρίχθηκε πάνω στην βάση της κοινής των μεταμοντέρνας αντίληψης και ευοδώθηκε με την παράδοση ενός σημαντικού μεταμοντέρνου έργου.

Προοπτική αποτύπωση από ψηλά του Πάρκου Αντρέ Σιτροέν

Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Προοπτικό Σχέδιο του Πάρκου Andre Citroen
Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Προοπτικό Σχέδιο του Πάρκου Andre Citroen
Share on print
Τυπωθήτω | Print

Οι Χώροι του Πάρκου

Πάρκο Αντρέ Σιτροέν Σχηματική Κάτοψη
Πάρκο Αντρέ Σιτροέν Σχηματική Κάτοψη

Πάρκο Andre Citroen

Ο Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen & η Πόλη

Ο σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen έπρεπε να ανταποκρίνεται σε έναν από τους βασικούς όρους του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού, που ήταν η αίσθηση της συνέχειας ανάμεσα σε αυτό και στην πόλη.

Κάτι τέτοιο έγινε πράγματι κατορθωτό με την γόνιμη και εφευρετική αξιοποίηση του αστικού κανάβου της Γαλλικής πρωτεύουσας που περιβάλλει τον χώρο. Η αίσθηση της κλίμακας και των αναλογιών, τόσο εντός του πάρκου όσο και μεταξύ του πάρκου και της πόλης,  υποβάλλεται με υποδειγματικό τρόπο.

Το ομαλό πέρασμα του βλέμματος, για παράδειγμα, από την επιφάνεια του κεντρικού τμήματος του έργου, του χλοοτάπητα, προς το βορινή (ΒΑ) περιοχή του Πάρκου Andre Citroen και το όμορο τμήμα του αστικού τοπίου, επιτυγχάνεται μέσω και πάνω από τις κεκλιμένες επιφάνειες των αυστηρώς γεωμετρικά κλαδεμένων φυτικών όγκων.

Ακόμα, προς την ανατολική πλευρά (ΝΑ), τα δυό μεγάλα γυάλινα Θερμοκήπια που εδράζονται στο επίπεδο που δημιουργείται μετά την ελαφρώς κεκλιμένη πλακόστρωτη επφάνεια, η οποία χωρίζει την περιοχή του χλοοτάπητα από εκείνα, δίνουν και αυτά απτή την αίσθηση της συνάφειας της κλίμακας ανάμεσα στο πάρκο και το τμήμα της πόλης πίσω από αυτά.

Επιπροσθέτως, στην νοτιοδυτική πλευρά, τα κτιριακά συγκροτήματα γίνονται μέρος του πάρκου και το πάρκο η προνομιούχος αυλή τους.

Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Το Περιστύλιο με τις Μαγνώλιες και τα Μεγάλα Θερμοκήπια
Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Το Περιστύλιο με τις Μαγνώλιες και τα Μεγάλα Θερμοκήπια

Πάρκο Andre Citroen

Ο Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen & το Ποτάμι

Η θέση του έργου επέβαλλε τον σχεδιασμό του Πάρκου Andre Citroen κατά τέτοιον τρόπο, ώστε να ισορροπεί ανάμεσα στο Ποτάμι και την Πόλη.

Και αν η πόλη του Παρισιού είναι δυναμικά παρούσα, ο Σηκουάνας είναι μια λωρίδα νερού στο βάθος. Συνεπώς το στοιχείο του νερού έπρεπε να συμπεριληφθεί και να τονισθεί. Και πράγματι, η παρουσία του νερού τονίζεται και επαναλαμβάνεται με κάθε δυνατό τρόπο – είτε ως μικρή περιμετρική τάφρος, είτε ως μεγάλο κανάλι, είτε ακόμα ως πίδακας και καταρράκτης.

Η επιτυχής ενσωμάτωση πραγματοποιήθηκε με την ευθυγράμμιση του υδάτινου στοιχείου· δεν του χαρίστηκε ούτε μια σχεδιαστική καμπύλη.

Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Ο Καταρράκτης στο Πάρκο Andre Citroen
Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Ο Καταρράκτης στο Πάρκο Andre Citroen

Πάρκο Andre Citroen

Ο Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen & ο Ρυθμός

Οι επαναλήψεις σκληρών και μαλακών υλικών, φυτών και κατασκευών, μέσα σε ορισμένα χωρικά διαστήματα πετυχαίνουν να δώσουν ρυθμό στο Πάρκο.

Δεν είναι οι Πύργοι αλλά οι αντίποδές τους· δεν είναι τα 7 μικρά Θερμοκήπια αλλά οι Πύργοι. Δεν είναι τίποτε από αυτά και είναι όλα αυτά. Μαζί με τους αυστηρώς γεωμετρικά κλαδεμένους φυτικούς όγκους (αναφορά στον κλασικό Γαλλικού ρυθμού κήπο) που διαχωρίζουν τα μικρά Θερμοκήπια ή μαζί με τις κολώνες – Μαγνώλιες, τιμητική φρουρά των δύο μεγάλων Θερμοκηπίων.

Δύο μεγάλα Θερμοκήπια που τα χωρίζουν επαναλαμβανόμενοι και γεωμετρικά στημένοι πίδακες. Και μπροστά από αυτά, σε γεωμετρικά στημένα φυτοδοχεία κλαδεμένες ομοιόμορφα Λαγκεστρέμιες.

Κάθε μια και όλες μαζί αυτές οι επαναλήψεις παράγουν ρυθμό στην βάση της συστηματικής ασυνέχειάς τους, προφυλάσσοντας το έργο από την μονοτονία.

Αψευδείς μάρτυρες οι σποραδικές και άτακτες φυτεύσεις δέντρων κατά μήκος του μεγάλου διαγώνιου διαδρόμου, στην κεντρική περιοχή του χλοοτάπητα. 

Το Μεγάλο Κανάλι, ο Πύργος με το Νυμφαίο και η Κύρια Έκταση του Χλοοτάπητα
Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Το Μεγάλο Κανάλι, ο Πύργος με το Νυμφαίο και η Κύρια Έκταση του Χλοοτάπητα

Πάρκο Andre Citroen

Ο Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen & τα Στοιχεία του Μεταμοντέρνου

Ο σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen ενσωματώνει και αναδεικνύει πλήθος μεταμοντέρνων (μετανεωτερικών) αρχιτεκτονικών – και όχι μόνο – στοιχείων.

Τα στοιχεία αυτά, φιλοσοφικά (μετα-αφήγηση, αυτοπραγμάτωση, κ.λ.π), σύνθεσης (κολάζ, αντιιεράρχιση) και επιλογής υλικών (πλήθος διαφορετικών υλικών) αντικατοπτρίζουν και υπηρετούν με τον παραγωγικότερο τρόπο τις προθέσεις των δημιουργών.

Η συνεπής σχεδιαστικά αξιοποίησή τους και το υψηλής ποιότητας υλοποιημένο έργο, κατατάσσουν το Πάρκο Andre Citroen – μαζί με το αντίστοιχης αντίληψης Πάρκο de La Villette του Παρισιού – σε περίοπτη θέση στην ιστορία της Γαλλικής μεταμοντέρνας αρχιτεκτονικής, στην ιστορία της μεταμοντέρνας αρχιτεκτονικής γενικότερα.

Το Μικρό Κανάλι & η Κύρια Πλατεία
Σχεδιασμός του Πάρκου Andre Citroen - Το Μικρό Κανάλι & η Κύρια Πλατεία

Πάρκο Andre Citroen

Η Συνάφεια & Μια Απελπιστικά Ελάχιστη Οπτική Γεύση από το Πάρκο Andre Citroen

Λίγο πρωτύτερα έγινε αναφορά για την συνάφεια της κλίμακας ανάμεσα στο πάρκο και το τμήμα της πόλης γύρω του. Εδώ, και με ακροβατικά συνοπτικό τρόπο, θα επιχειρηθεί να αναδειχθεί η συνάφεια μιας άλλης κλίμακας, αυτής ανάμεσα στην εμπειρία της πραγματικότητας του Πάρκου Andre Citroen και της αχαλίνωτης ή μη φαντασίας.

Έτσι λοιπόν, και παρόλα τα τεχνολογικά μέσα που έχει αναπτύξει μέχρι τον έσχατο βαθμό του θαυμασμού η ανθρωπότητα, ο άνθρωπος ατυχώς δεν μπορεί να παρίσταται σε έναν τόπο και να βιώνει την εμπειρία αυτού του τόπου, παρά μόνο αν παρίσταται.

Από την άλλη, η εικονική πραγματικότητα δεν παύει να είναι αυτό που εντέλει είναι: η πραγματικότητα της εικόνας, ή ακριβέστερα η πραγματικότητα της τεχνολογικής εικόνας.

Εντέλει με αυτές τις συγκλονιστικά βαθιές – όσο και τα νερά του Σηκουάνα – σκέψεις, η συντακτική ομάδα της ‘Καλλιέργειας’ δηλώνει την αδυναμία της να μεταφέρει την απτή αίσθηση του πάρκου σε όσους δεν το έχουν επισκεφθεί δια ζώσης.

Δια τούτο – και δια τούτους, μεταξύ των οποίων και η συντριπτική πλειονοψηφία των μελών της εν λόγω συντακτικής ομάδας, εκτός δηλαδή του γνωστού ενός – παραθέτει ολίγες ακόμα φωτογραφίες από στρατηγικά διαλεγμένες οπτικές γωνίες, ώστε το αχαλίνωτο της ανθρώπινης φαντασίας, να ανοίξει τα πανιά του προς το Πάρκο Αντρέ Σιτροέν, με όσο το δυνατόν περισσότερα στοιχεία συνάφειας.

…Όχι πως το αντίθετο θα πείραζε.

Η Ελάχιστη Οπτική Γεύση: 1. Η Γέφυρα του Τρένου μεταξύ του Πάρκου Andre Citroen & του Σηκουάνα, 2. Μπροστά στην Είσοδο Ενός από τα Μικρά Θερμοκήπια του Πάρκου, 3. Οι Πίδακες Νερού Μεταξύ των Δύο Μεγάλων Θερμοκηπίων, 4. Το Μεγάλο Κανάλι & τα Νυμφαία, 5. Ο Διαγώνιος Διάδρομος & τα Δύο Μεγάλα Θερμοκήπια του Πάρκου

Πάρκο Andre Citroen

Παραπομπές

Μετά το άνοιγμα των πανιών έρχεται ​και η ώρα του ανοίγματος των φτερών, ή με άλλα λόγια τι κοινό μπορεί να έχουν μερικοί πίδακες νερού, μια γέφυρα τρένου και η πρόσοψη ενός θερμοκηπίου:

Μα φυσικά τους The Byrds με το Eight Miles High.

Αναπαραγωγή Βίντεο
  1. Ayers, A. (2004). The Architecture of Paris: An Architectural Guide. Edition Axel Menges.
  2. Racine, M., Provost, A., & Baridon, M. (2004). Allain Provost, landscape architect, Invented landscapes ’64-’04. Oostkamp : Stichting Kunstboek.
  3. Rocca, A. (2008). Planetary Gardens: The Landscape Architecture of Gilles Clément. Birkhauser.

Le parc André-Citroën fête ses 20 ans en s’agrandissant: Le Figaro

Κοινοποίηση

Η χρήση του υλικού, όπου δεν αναφέρονται ή υπονοούνται δικαιώματα τρίτων (όπως π.χ. των φωτογραφιών ή των οπτικοακουστικών αρχείων – με την εξαίρεση βέβαια όσων ανήκουν στην «Καλλιέργεια»), είναι απολύτως ελεύθερη. Η διάδοση του, ενδεχομένως, χρήσιμη.

Share on facebook
Share on twitter
Share on pinterest
Share on linkedin
Share on tumblr
Share on reddit
Share on digg
Share on stumbleupon