Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου Χλοοτάπητα

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν - Υγιέστατος Χλοοτάπητας Πάνω σε Κατάλληλο Έδαφος
Υγιέστατος Χλοοτάπητας Πάνω σε Κατάλληλο Έδαφος

Αναπτύσσοντας το άρθρο με τίτλο το Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου, η συντακτική ομάδα της «Καλλιέργειας» δεν θέλει να μείνει μόνο στην διερεύνηση του αντικειμένου και στην όσο το δυνατόν πληρέστερη κάλυψή του, αλλά ταυτοχρόνως επιθυμεί να πει και κάτι άλλο που ατυχώς, την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές, της διαφεύγει.

Όσο για το έδαφος, εκείνο το οποίο πρέπει πάνω από όλα να τονιστεί είναι πως πρόκειται κυριολεκτικά για την βάση που επάνω της θα στηθεί το οικοδόμημα, δηλαδή ο χλοοτάπητας.

Και όσο πιο γερή είναι η βάση τόσο πιο στέρεο θα είναι και το οικοδόμημα.

Συνεπώς η γνώση της παρασκευής ή της ανάδειξης του κατάλληλου εδάφους και των ιδιοτήτων που αυτό έχει, θα συμβάλλει αποφασιστικά στην δημιουργία ενός χλοοτάπητα που θα αντέξει στον χρόνο.

Εκείνο για το οποίο η συντακτική ομάδα της «Καλλιέργειας» σφόδρα αμφιβάλλει, είναι το εάν θα αντέξει και ο ηρωικός αναγνώστης ετούτου του ιστοτόπου, μιαν ακόμα άθλια εισαγωγή.

… Οψόμεθα.

Η εργαστηριακή ανάλυση του εδάφους δίνει μιαν αρκετά ευκρινή εικόνα για την κατάστασή του και τις δυνατότητες βελτίωσής του – όπου χρειάζεται.

Συλλογή Αντιπροσωπευτικών Δειγμάτων Εδάφους με Φτυαράκι
Συλλογή Αντιπροσωπευτικών Δειγμάτων Εδάφους με Φτυαράκι
Share on print
Τυπωθήτω | Print

Ο Χλοοτάπητας ως Πολυετής Καλλιέργεια & Το Έδαφος

Ο χλοοτάπητας, ιδωμένος από μιαν ορισμένη οπτική γωνία, αποτελεί μια πολυετή καλλιέργεια. Και όπως σε μιαν οποιαδήποτε άλλη πολυετή καλλιέργεια, η κατάσταση και ποιότητα του εδάφους έχει αποφασιστική σημασία για την επιτυχή ή μη έκβασή της, το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με τον χλοοτάπητα.

Ως προς αυτό το γεγονός, δεν έχει ιδιαίτερη βαρύτητα το πως έχει ή το πως πρόκειται να εγκατασταθεί το γκαζόν, δηλαδή είτε με απευθείας σπορά είτε ως ρολό προκαλλιεργημένου, αλλά έχει ιδιαίτερη βαρύτητα το αυτόδηλο, πως τόσο στην πρώτη όσο και στην δεύτερη περίπτωση αποτελείται από ένα ή περισσότερα φυτικά είδη.

Και τα φυτά του χλοοτάπητα, τα οποία ανήκουν σε αυτά τα φυτικά είδη έχουν ορισμένες εδαφικές απαιτήσεις.

Κατά συνέπεια, εάν το έδαφος δεν καλύπτει τις μικρές ή μεγάλες απαιτήσεις αυτών των φυτών, η πολυετής καλλιέργεια που λέγεται χλοοτάπητας θα αποτύχει.

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου

Η Αξία του Εδάφους

Συνεχίζοντας στον ίδιο αισιόδοξο τόνο με τον οποίον κλείσαμε την προηγούμενη ενότητα, θα συμπληρώσουμε εδώ, πως αυτήν την πραγματικότητα πολλές/οι φίλες/οι του χλοοτάπητα την αγνοούν ή την υποβαθμίζουν, και σε αυτό συμβάλλουν ενδεχομένως και κάποιοι κηποτέχνες, οι οποίοι μπροστά στον κίνδυνο να μην αναλάβουν την εργασία, περικόπτουν τον προϋπολογισμό του έργου εις βάρος της εδαφικής ποιότητας.

Όμως η δαπάνη για την προμήθεια ποιοτικού εδάφους, ή της μετάπλασής του, όπως και της ορθής προετοιμασίας του δεν θα έπρεπε να μπαίνει  – υπό ορισμένες προϋποθέσεις ασφαλώς – σε καμία ζυγαριά.

Οι λόγοι;

Πέρα από τα όσα αναφέρθηκαν στην προηγούμενη ενότητα, υπάρχει ακόμα ένας που θα ξεδιπλωθεί στην επόμενη.

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου

Υποβάθμιση της Αξιας του Εδάφους & Συνέπειες

Έχει παρατηρηθεί πως ένας χλοοτάπητας που δείχνει υγιής και πυκνός τον πρώτο καιρό ή/και τα πρώτα χρόνια από την εγκατάστασή του, ξαφνικά ή σύντομα να αρχίζει να παρουσιάζει προβλήματα – ενώ παρόλα αυτά δέχεται υψηλής ποιότητας συντήρηση.

Μάλιστα τα προβλήματα μπορεί να εξελιχθούν ή να γίνουν τόσο μεγάλα, που να οδηγήσουν αναγκαστικά την/τον φίλη/ο του γκαζόν, στο να τον αντικαταστήσει. Και βέβαια χωρίς να περάσει από το μυαλό της/του, ότι η συρίκνωση και κακουχία του χλοοτάπητα μπορεί να έχουν την ρίζα τους στο εξαρχής κακής ποιότητας έδαφος.

Ωστόσο δεν είναι σπάνιες οι φορές – το αντίθετο – που η αιτία αυτών των προβλημάτων βρίσκεται πράγματι στο έδαφος. Στο προβληματικό έδαφος που εγκαταστάθηκε ο χλοοτάπητας, και στην πλημμελή ή λανθασμένη προετοιμασία του.

Μόνο που ο χρόνος, και εδώ, σκεπάζει τα σημάδια και αποπροσανατολίζει από τη εξαγωγή ορθών συμπερασμάτων.

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν - Εξαιρετικής Υφής και Χρώματος Επιφανειακό Έδαφος
Εξαιρετικής Υφής και Χρώματος Επιφανειακό Έδαφος

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου

Τα πλέον κατάλληλα εδάφη για την σπορά ή εγκατάσταση προκαλλιεργημένου χλοοτάπητα σε κήπους κατοικιών ή σε επαγγελματικούς χώρους και αθλητικές (γενικά) εγκαταστάσεις είναι:

  • Τα πηλώδη
  • Τα πηλοαμμώδη
  • Και τα αμμοπηλώδη

Ως προς την αντίδραση του εδάφους, το εδαφικό pH, αυτή θα πρέπει να κυμαίνεται μεταξύ 4,7 και 8,5, με άριστο εύρος για τα περισσότερα φυτικά είδη εκείνο που λαμβάνει τιμές μεταξύ 6 και 7 (ελαφρώς όξινο έως ουδέτερο) ενώ αναφορικά με το βάθος, συνιστάται να είναι από 10 έως 20 με 30+ cm.

Πάνω σε τέτοια εδάφη, δημιουργείται χλοοτάπητας, ο οποίος σε συνδυασμό με την ανάλογη συντήρηση:

  • Θα διαρκέσει για πολλά χρόνια
  • Θα αντέχει τις καταπονήσεις και την σκληρή μεταχείριση
  • Θα είναι υγιής, πυκνός και με κανονικό χρώμα, δηλαδή το τυπικό  της εκάστοτε ποικιλίας ή των μειγμάτων ποικιλιών

Βέβαια είναι γεγονός πως τέτοιο έδαφος σπάνια θα βρεθεί σε μικρές και μεγάλες ιδιοκτησίες, σε μικρούς ή μεγάλους χώρους. Οπότε είτε θα πρέπει να μεταφερθεί από αλλού, είτε το υπάρχον έδαφος θα πρέπει να μεταπλαστεί και να βελτιωθεί.

Η μετάπλαση και βελτίωση του εδάφους θα πρέπει να προηγείται της σποράς ή της εγκατάστασης προκαλλιεργημένου χλοοτάπητα. Διαφορετικά, θα απαιτηθεί περισσότερη εργασία και δαπάνη χρημάτων, η οποία είναι σχεδόν βέβαιο πως δεν θα αποφέρει τα ίδια αποτελέσματα.

Η Ανάλυση του Εδάφους

Μια από τις αναγκαίες και ασήμαντου κόστους δαπάνες πριν από την δημιουργία του χλοοτάπητα, είναι αυτή της εργαστηριακής εξέτασης του εδάφους, του εδαφικού τεστ.

Το εργαστηριακό εδαφικό τεστ θα δώσει μιαν αρκετά διαυγή εικόνα για το υπάρχον έδαφος. Και στην βάση των αποτελεσμάτων θα παρασχεθούν οδηγίες για την βελτίωση και τροποποίησή του, όπου πραγματικά χρειάζεται.

Το Εδαφικό Τεστ

Για την πραγματοποίηση του εδαφικού τεστ, χρειάζεται από την/τον ενδιαφερόμενη/ο η συλλογή και αποστολή αντιπροσωπευτικού δείγματος. Το αντιπροσωπευτικό δείγμα αποτελείται από επιμέρους δείγματα, τα οποία λαμβάνονται από διάφορες τυχαίες θέσεις, με την βοήθεια φτυαριού ή ειδικού οργάνου, που ονομάζεται δειγματολήπτης εδάφους.

Ο αριθμός των δειγμάτων κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 5 και 10, το δε βάθος από το οποίο  προέρχονται ξεκινά από τα 5 cm και φτάνει έως τα 20 με 30 cm.

Μετά την συλλογή τους, και με το θρυμμάτισμα του εδάφους, αφαιρείται οποιοδήποτε τυχόν φυτικό υλικό, και κατόπιν συγκεντρώνονται σε ένα δοχείο ή βάζο όπου και αφήνεται το έδαφος να στεγνώσει. Μόλις στεγνώσει, εδαφικό δείγμα όγκου περίπου όσο ένα φλιτζάνι του τσαγιού, κλείνεται σε ένα μικρότερο δοχείο ή βάζο και αποστέλλεται για εξέταση.

Εάν η περιοχή στην οποία πρόκειται να αναπτυχθεί το γκαζόν είναι μεγάλη, τότε ενδεχομένως θα χρειαστούν περισσότερα του ενός δείγματα.

Η συλλογή θα γίνει όπως περιγράφτηκε παραπάνω, με την διαφορά πως τα επιμέρους δείγματα θα λαμβάνονται από κάθε μια διακριτή περιοχή, και στο εκάστοτε αντιπροσωπευτικό δείγμα που θα σταλεί στο εργαστήριο θα αναφέρονται τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της (πχ. περιοχή που νεροκρατεί).

Σημείωση

Εφόσον τα βάζα με τα δείγματα εδάφους συνοδεύονται και από βάζα με μέλι ή γλυκά του κουταλιού της γιαγιάς, να είναι βέβαια/ος η/ο αποστολέας πως θα τύχουν προνομιακής μεταχείρισης.

Αποτελέσματα & Οδηγίες

Όταν ολοκληρωθεί η εδαφική ανάλυση, το εργαστήριο θα στείλει πλήρη αναφορά σχετικά με την κατάσταση του εδάφους, όπου το ενδιαφερόμενο μέρος μεταξύ άλλων θα πληροφορηθεί:

  • Ποια είναι η εδαφική υφή, ο εδαφικός τύπος, (αμμώδες, πηλώδες, αργιλώδες, κ.λπ.)
  • Ποια είναι η εδαφική αντίδραση, το ακριβές εδαφικό pH (όξινο, ουδέτερο, αλκαλικό)
  • Σε ποιο ύψος κυμαίνεται η εδαφική αλατότητα
  • Σε ποια επίπεδα βρίσκεται ως προς τα θρεπτικά μακροστοιχεία(Άζωτο, Φώσφορο, Κάλιο, Ασβέστιο, Μαγνήσιο και Θείο)

Στην βάση αυτών των αποτελεσμάτων, η εργαστηριακή αναφορά θα περιλαμβάνει συστάσεις και λεπτομερείς οδηγίες για τις βελτιωτικές επεμβάσεις – όπου κρίνεται αναγκαίο πως πρέπει να γίνουν.

Μια από αυτές ενδεχομένως να αφορά την διόρθωση της όξινης ή αλκαλικής αντίδρασης του εδάφους. Για την αξία και σημασία αυτής της βελτιωτικής επέμβασης θα γίνει λόγος αμέσως πιο κάτω.

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου

Αντιπροσωπευτικό Δείγμα Εδάφους Ληφθέν με Ειδικό Δειγματολήπτη Εδάφους
Αντιπροσωπευτικό Δείγμα Εδάφους Ληφθέν με Ειδικό Δειγματολήπτη Εδάφους

Διόρθωση της Εδαφικής Οξύτητας ή Αλκαλικότητας

Μια από τις βασικές παραμέτρους για την αξιολόγηση του εδάφους ως πλέον κατάλληλου για την σπορά γκαζόν ή την εγκατάσταση προκαλλιεργημένου χλοοτάπητα, είναι όπως αναφέρθηκε και λίγο πιο πάνω, η αντίδρασή του, το εδαφικό pH να κινείται σε ένα τέτοιο εύρος τιμών ώστε να χαρακτηρίζεται από ελαφρώς όξινο ως ουδέτερο.

Πέραν όλων των άλλων τούτο σημαίνει, πως διασφαλίζεται η μέγιστη διαθεσιμότητα των θρεπτικών στοιχείων από το εδαφικό διάλυμα προς τα φυτά – στην προκειμένη περίπτωση προς τα φυτά που απαρτίζουν το γκαζόν – αποτελώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο ένα σημαντικό εχέγγυο για την υγεία και μακροημέρευση του χλοοτάπητα.

Εάν το εδαφικό pH είναι μικρότερο του 6 (οπότε το έδαφος χαρακτηρίζεται όξινο), ή μεγαλύτερο του 7-7,3 (οπότε χαρακτηρίζεται αλκαλικό – ασβεστούχο), τότε χρειάζεται διόρθωση, ώστε να λάβει τιμές pH μεταξύ 6 και 7 γινόμενο ελαφρώς όξινο – ουδέτερο.

Για την διόρθωση της οξύτητας ή αλκαλικότητας του εδάφους πραγματοποιείται η προσθήκη Ασβεστίου ή Θείου αντιστοίχως (αν και ειδικά για το χαμήλωμα του pH των ασβεστούχων εδαφών, είναι μάλλον προτιμότερο να αναφερόμαστε σε διαχείριση παρά σε βελτίωσή των).

Προσθήκη Ασβεστίου και Θείου

Αμέσως πιο κάτω παρατίθενται δυο πίνακες, όπου ο μεν πρώτος αναφέρεται στις ποσότητες Ασβεστίου που απαιτούνται, ο δε δεύτερος στις ποσότητες Θείου, προκειμένου το έδαφος να λάβει τιμές pH μεταξύ 6 και 7.

Περισσότερες λεπτομέρειες γύρω από αυτό το ζήτημα θα δοθούν σε προσεχές ειδικό αφιέρωμα της «Καλλιέργειας» (… Ζήσε Μάη μου να φας του χρόνου), ωστόσο εδώ μπορεί να αναφερθεί πως τόσο η αύξηση του pH μέχρι τις ουδέτερες τιμές όσο και η μείωση είναι διαδικασίες που φέρνουν αποτελέσματα πράγματι σε βάθος χρόνου.

Πίνακας 1. Κιλά ασβεστολίθου ανά στρέμμα για αύξηση του pH στο 6,5

ΑΡΧΙΚΟ pH ΑΜΜΩΔΗ (kg)ΠΗΛΩΔΗ (kg) ΑΡΓΙΛΩΔΗ (kg)
5,062512501500
5,550010001250
6,0375 7501000

Πίνακας 2. Χιλιόγραμμα θείου που απαιτούνται ανά στρέμμα για μείωση του pH σε 6,5

ΑΡΧΙΚΟ pH ΑΜΜΩΔΗ (kg)ΠΗΛΩΔΗ (kg) ΑΡΓΙΛΩΔΗ (kg)
8.5 200 - 240 240 - 290290 - 340
8.0 120 - 150150 - 200200 - 240
7.550 - 70 70 - 100100 -120

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου

Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν - Γκαζόν Κιτρινίζοντος Χρώματος που Χρειάζεται Ασβέστωση
Γκαζόν Κιτρινίζοντος Χρώματος που Χρειάζεται Ασβέστωση

Φυτά Δείκτες Εδαφών

Για όσες και όσους επιθυμούν να δημιουργήσουν χλοοτάπητα, αλλά (κακώς, κάκιστα) δεν διατίθενται να αποτανθούν σε ένα εδαφολογικό εργαστήριο, υπάρχει λύση στον βαθμό που (καλώς, κάλλιστα) έχουν επαρκή γνώση στην αναγνώριση των ζιζανίων και βοτάνων.

Διότι πολλά ζιζάνια και βότανα, αυτοφύονται σε εδάφη με σαφώς διακριτές μεταξύ τους φυσικές, χημικές και βιολογικές ιδιότητες και η παρουσία κάποιου ή κάποιων εξ αυτών στο έδαφος που προορίζεται να υποστηρίξει τον χλοοτάπητα, είναι πηγή άντλησης πολύτιμων πληροφοριών.

Με την υπόσχεση ενός ακόμα ξεχωριστού αφιερώματος σε ετούτα ειδικά τα φυτά δείκτες εδάφους (… Ζήσε Μάη μου, κλπ.), παραθέτουμε εδώ τον κάτωθι πίνακα με ελάχιστα ομολογουμένως από αυτά τα φυτά, τα οποία αυτοφύονται σε εδάφη συγκεκριμένου βαθμού οξύτητας ή αλκαλίωσης.

Πίνακας 3. Φυτά δείκτες pH εδάφους

pHΒΟΤΑΝΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΚΟΙΝΟ ΟΝΟΜΑ
<5Polygonum aviculare Πολυκόμπι
5-6,5Viola tricolorΆγριος Πανσές
Matricaria chamomillaΧαμομήλι
6,5-7,5Solanum nigrumΑγριοτοματιά, Στύφνος, Στρύχνος
>7,5Stachys officinalisΑγριοφασκομηλιά, Αγριοσφάκα
Salvia pratensisΣάλβια, Φασκόμηλο λιβαδικό

Παραπομπές

Τις Παραπομπές του άρθρου με τον κάπως λειψό αλλά πλήρως εποικοδομητικό τίτλο Κατάλληλο Έδαφος για Σπορά Γκαζόν ή Εγκατάσταση Έτοιμου, παρουσιάζει ο Μαλιανός Balla Kouyate με την παραδοσιακή σύνθεση Jarabi – δια της συμπράξεως του Edward Perez στο Κοντραμπάσο και των λοιπών μουσικών του Silkroad’s 2015 Global Musician Workshop.

Ἐν Χορδαῖς καὶ Όργάνῳ

Όχι δεν είναι το Ichichila, με το μουσικό σύνολο The Silkroad Ensemble και τους Toumani Diabate και Balla Kouyate, αλλά το Jarabi, με τον Balla Kouyate και τον Edward Perez.

Αναπαραγωγή Βίντεο

Κοινοποίηση

Η χρήση του υλικού, όπου δεν αναφέρονται ή υπονοούνται δικαιώματα τρίτων (όπως π.χ. των φωτογραφιών ή των οπτικοακουστικών αρχείων – με την εξαίρεση βέβαια όσων ανήκουν στην «Καλλιέργεια»), είναι απολύτως ελεύθερη. Η διάδοση του, ενδεχομένως, χρήσιμη.

Share on facebook
Share on twitter
Share on pinterest
Share on linkedin
Share on tumblr
Share on reddit
Share on digg
Share on stumbleupon
Μετάβαση στο περιεχόμενο