Micromeria acropolitana, Ένα Μνημείο της Φύσης στον Παρθενώνα

H Μικρομέρια της Ακρόπολης στον Ιερό Βράχο
H Μικρομέρια της Ακρόπολης στον Ιερό Βράχο

Μια παλιά ανατολίτικη παροιμία λέει πως “ακόμα και το πιο μεγάλο ταξίδι ξεκινά με το πρώτο βήμα”. Η Micromeria acropolitana, η Μικρομέρια της  Ακρόπολης, ενδημικό φυτό του λόφου της Ακρόπολης των Αθηνών, γνωρίζοντας αυτήν την παροιμία προτού καν διατυπωθεί, άρχισε πράγματι το μεγάλο ταξίδι της μέσα σε ελάχιστα τετραγωνικά γης, κάνοντας αποφασιστικά αυτό το πρώτο κρίσιμο βήμα.

Και κάνοντας το πρώτο βήμα αποκλειστικά στον λόφο της Ακρόπολης των Αθηνών, πολύ πριν, μα πάρα πάρα πολύ πριν από την εμφάνιση του κλασικού αρχαίου Ελληνικού πολιτισμού, εξακολουθεί να ταξιδεύει μέχρι τις μέρες μας το μεγάλο ταξίδι της μέσα στον χρόνο και την ιστορία.

Αλλά όχι δίχως να περάσει απ’ το δράμα.

Εισαγωγή στο Δράμα: Μικρομέρια της Ακρόπολης, η ή Τραγωδία η Έσχάτη

“Ή Ακρόπολη φαίνεται πως έχασε για πάντα, ένα τουλάχιστον στενότοπο ενδημικό φυτό της, δηλαδή ένα μοναδικό είδος αυτής της περιοχής” έγραφε το 1998, ο πρώην καθηγητής της βοτανικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Αρτέμιος Γιαννίτσαρος, στην εργασία του ‘Η χλωρίδα των αρχαιολογικών χώρων της Ελλάδας’. “Πρόκειται για το Micromeria acropolitana ή Satureja acropolitana (Halácsy) Greuter & Burdet, της οικογένειας των Χειλανθών. Αυτό το είδος πρέπει να θεωρείται πλέον εξαφανισμένο, όχι μόνο από την Ελληνική αλλά και από την παγκόσμια χλωρίδα.”

Ο Θεοφάνης Κωνσταντινίδης, καθηγητής Συστηματικής Βοτανικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, στις 31 Αυγούστου του 2003 έγραφε στην εφημερίδα ‘Καθημερινή’: “Η μυστηριώδης Micromeria acropolitana, η Μικρομέρια της Ακρόπολης, είναι ένα μικρό και ταπεινό πολυετές είδος που αναπτύσσεται αποκλειστικά στον Ιερό Βράχο, και το οποίο για έναν αιώνα τώρα, κανείς δεν έχει ξαναδεί, ούτε εκεί αλλά ούτε και σε κανένα άλλο μέρος του κόσμου”.

Έτσι, παρά τις εκτεταμένες έρευνες που πραγματοποιήθηκαν στην περιοχή από τον Paterson το 1979, τον Σαρλή το 1994, τους Ζερβού & Γιαννιτσάρου το 1999 καθώς και από άλλους ερευνητές, η Micromeria acropolitana, η Μικρομέρια της Ακρόπολης, φάνηκε πως καταλαμβάνει μια θέση ανάμεσα στα Μαμούθ και στους Δεινόσαυρους

Έξοδος ή Εξαγωγή από το Δράμα

Ο βιολόγος Γρηγόρης Τσούνης μαζί με το γιο του Λάμπρο για αρκετά χρόνια ερευνούσε την χλωρίδα και πανίδα πέριξ του λόφου της Ακρόπολης. Καρπός της πολύχρονης έρευνάς του ήταν το βιβλίο ‘Γύρω από την Ακρόπολη’, που κυκλοφόρησε το 2004.

Όμως η έρευνα του Τσούνη στην περιοχή, δεν σταμάτησε με την έκδοση του βιβλίου. Έτσι, το 2006 του φάνηκε πως εντόπισε κάτι μοναδικό: 200 περίπου φυτά που όλα έδειχναν πως επρόκειτο για το φερόμενο ως εξαφανισμένο είδος της Micromeria acropolitana. Για τρία περίπου χρόνια ο Γρηγόρης Τσούνης με το γιο του παρακολούθησαν αυτόν τον ολιγάριθμο φυτικό πληθυσμό. Την άνοιξη του 2009 ο Τσούνης ήτανε πλέον βέβαιος πως επρόκειτο για αυτήν όμως κάτι τέτοιο έπρεπε και να αποδειχθεί.

Στις αρχές του Μάη του 2009 επικοινώνησε με τη βοτανικό δρα Kit Tan, του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης. Στις 16 Ιουνίου 2009, στις 8.07 π.μ., με e-mail η δρ Kit Tan του έστειλε τα συγχαρητήριά της για την ανακάλυψη.

Η Micromeria acropolitana δεν είχε φύγει ποτέ από την Ακρόπολη των Αθηνών.

Ιστορία και Περιγραφή της Micromeria acropolitana

Στην ανακάλυψη και περιγραφή της Micromeria acropolitana εμπλέκονται τρία πρόσωπα: οι Γάλλοι βοτανικοί René C.J.E. Maire (1876–1949) και Marcel G.C. Petitmengin (1881–1908) καθώς και ο Eugen von Halácsy (1842–1913), Ουγγρικής καταγωγής Αυστριακός βοτανικός.

Οι δύο πρώτοι πραγματοποίησαν δύο ερευνητικές αποστολές στην Ελλάδα, το 1904 και το 1906. Στην τελευταία, εντόπισαν και συνέλεξαν την Micromeria acropolitana από τον λόφο της Ακρόπολης. Όμως την ονοματοδοσία και περιγραφή του νέου είδους έκανε Eugen von Halácsy, ο οποίος μάλιστα αρχικά σκέφτηκε να το ονομάσει M. athenae n. sp. αλλά τελικά επέλεξε το acropolitana ως πιο κατάλληλο για το είδος επίθετο.

Η Micromeria acropolitana είναι ποώδες φυτό ύψους 5-20 cm. Φύεται σε βραχώδεις σχισμές, καθώς και ανάμεσα στις πέτρες του τείχους της Ακρόπολης σε θέσεις προσήλιες. Τα λουλούδια του είναι ροζ χρώματος και εμφανίζονται τον Μάιο με Ιούνιο.

Ο πληθυσμός παραμένει σταθερός και το είδος προστατεύεται με το Προεδρικό Διάταγμα 67 «Περί προστασίας της Αυτοφυούς Χλωρίδας και Άγριας Πανίδας» της 30ης Ιανουαρίου του 1981 – εάν αυτό μπορεί να σημαίνει κάτι.

Συστηματική Κατάταξη της Micromeria acropolitana

Βασίλειο: Φυτά (Plantae)

Συνομοταξία: Αγγειόσπερμα (Magnoliophyta)

Ομοταξία: Δικοτυλήδονα (Magnoliopsida)

Τάξη: Λαμιώδη (Lamiales)

Οικογένεια: Χειλανθή (Lamiaceae)

Γένος: Μικρομέρια (Micromeria)

Είδος: M. acropolitana

Μικρομέρια της Ακρόπολης – Micromeria acropolitana Halácsy

 

Τραγούδι:

Canned Heat – On The Road Again

 

 

Bibliography

  1. Bräuchler, C., Ryding, O. & Heubl, G. 2008. The genus Micromeria (Lamiaceae), a synoptical update. – Willdenowia, 38: 363-410.
  2. Kit Tan, Gregory Tsounis, & Lambros Tsounis. (2010). Micromeria acropolitana (Lamiaceae) rediscovered in Athens (Greece). PHYTOLOGIA BALCANICA, 16(2), 237-242.
  3. Sonja Siljak-Yakovlev, Kit Tan, Gregory Tsounis, & Lambros Tsounis. (2011). Genome size and chromosome number of Micromeria acropolitana (Lamiaceae), a steno-endemic from Greece. PHYTOLOGIA BALCANICA, 17(2), 201-204.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ

Η χρήση του υλικού, όπου δεν αναφέρονται δικαιώματα τρίτων, είναι απολύτως ελεύθερη. Η διάδοση του, ενδεχομένως, χρήσιμη.

ΤΕΚΜΗΡΙΑ

Φωτογραφίες του οικότοπου και του φυτού της Micromeria acropolitana

Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Ο Παρθενώνας και το Ενδημικό Micromeria acropolitana
Ο Παρθενώνας
Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Η Ακρόπολη από του Φιλοπάππου και η Μικρομέρια της Ακρόπολης
Η Ακρόπολη από του Φιλοπάππου
Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Οι Καρυάτιδες στην Ακρόπολη και η Μικρομέρια της Ακρόπολης
Οι Καρυάτιδες στην Ακρόπολη
Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Η Μικρομέρια της Ακρόπολης στις Πέτρες
Η Μικρομέρια της Ακρόπολης στις Πέτρες
Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Φυτό της Μικρομέριας της Ακρόπολης
Φυτό της Μικρομέρια της Ακρόπολης
Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Στελέχη με Άνθη της Μικρομέριας της Ακρόπολης
Στελέχη με Άνθη της Μικρομέριας της Ακρόπολης
Μικρομέρια της Ακρόπολης Micromeria acropolitana - Άνθη της Μικρομέριας της Ακρόπολης
Άνθη της Μικρομέριας της Ακρόπολης

ΦΡΕΣΚΑ ΑΡΘΡΑ

Συμβουλές αλλά και προτροπές, παρατηρήσεις αλλά και προτάσεις είναι, σε γενικές γραμμές, ευπρόσδεκτες. Το εάν θα γίνουν και αποδεκτές είναι, σε γενικές γραμμές, μιά άλλη ιστορία.

ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ

Σε δουλειά να βρισκόμαστε.

Η επιθυμία του περιηγητή του ιστοτόπου για ενίσχυση των άμισθων συντελεστών του είναι αναφαίρετο δικαίωμα του. Παρέχοντάς του το κουμπί της δωρεάς, τον βοηθούμε να το ασκήσει.

Close Menu